AVONDCURSUS: Het mysterie van Europa

Een geschiedenis van Europese integratie: van idee tot ‘ever closer union’

De Europese Unie is de laatste tijd veel in het nieuws: de Brexit, de vluchtlingencrisis, het referendum over het associatieverdrag met Oekraïne. In al die consternatie komt steeds een zaak naar voren, namelijk dat Europa veel invloed heeft in ons dagelijkse leven, maar dat wat de EU nu eigenlijk is en hoe ze functioneert is eigenlijk onbekend. Terwijl het enthousiasme onder Europese burgers lijkt te tanen is de kent de Europese unie een zeer interessante geschiedenis: ze is een van de redenen waarom er sinds 1945 geen echte Europese oorlog meer is geweest. Bovendien is Europa vanuit een idee naar een Unie met een eigen munteenheid, vlag en volkslied. Hoewel de prestaties van Europa op het juridische en institutionele vlak groot zijn, lijkt enthousiasme voor Europa onder haar burgers ver te zoeken. Dat vraagt om een nadere beschouwing!

Die beschouwing is wat deze cursus tot doel heeft. Allereerst wordt het idee ontkracht dat Europa na 1945 volledig uit de lucht kwam vallen. Want al reeds vóór de Tweede Wereldoorlog waren er ideeën over Europa en hoe het er uit moest zijn. Daarna vervolgt de cursus met de geschiedenis van de Europese integratie: hoe heeft een aanvankelijk bescheiden Europese Gemeenschap voor Kolen en Staal, die enkel over een deelsegment van industriebeleid jurisdictie had en slechts zes leden kende, kunnen uitgroeien tot de huidige Europese Unie met zeggenschap over een veelvoud aan beleidstermijnen en een lidmaatschap van achtentwintig Europese landen. Die geschiedenis van Europese integratie heeft diverse historische, juridische en theoretische/filosofische aspecten die besproken moeten worden. Uiteraard moet worden ingegaan op hetgeen de Europese Unie bijzonder maakt: nog nooit in de geschiedenis hebben staten op vrijwillige basis dermate veel van hun kenmerkende element, hun soevereiniteit, afgestaan aan een internationale entiteit.

Europa is echter niet alleen een succesverhaal. Zowel Eurosceptici als Eurofielen hebben de nodige kritiek gehad op de ontwikkeling van het project ‘Europa’. Ook deze kritieken zullen een plaats krijgen in dit college. Het verschaft de cursisten over voldoende achtergrondkennis de wereld van het verafgelegen ‘Brussel’ beter te begrijpen als deze in de media ter sprake komt. Dergelijke kennis is voor eenieder relevant: voor algemeen geïnteressseerden en tolken en vertalers van of naar een van de officiele talen van de EruoeOok kan de cursus goed dienen als achtergrondkennis bij het in het voorjaar van 2016 te houden referendum over het associatieverdrag tussen de EU en Oekraïne, dat door de manier waarop het geframed wordt, ongetwijfeld zal verworden tot een referendum ‘voor’ of ‘tegen’ Europa.

Programma

College 1 Inleiding: Wat is Europa?
College 2

Het idee van Europa: concepties over Europa tot 1914

College 3

Ideeën over Europa in het interbellum

College 4

Ideeën over Europa na 1945

College 5

Het begin van een wordingsgeschiedenis: de eerste stappen van Europese integratie, 1950-1972

College 6

De voorzichtige ontwikkeling van de Europese gemeenschap, 1973-1984

College 7

De Europese Unie ontwikkelt zich,  1984-1999

College 8

Europa breidt zich uit, 1999-2004

College 9

Het echec van de ‘Europese grondwet’ en het gebrek aan een ‘Europees publiek’

College 10 Europa: uitdagingen en toekomstbeeld

Cursusinformatie

Docent: Nicolaas A. Kraft van Ermel, MA
Data: 10 colleges, 19 september t/m 28 november 2016 (17 oktober vervalt ivm. voorjaarsvakantie) 19.00u- 21.00u
Kosten:
 € 192,00 incl. BTW voor HOVO-cursisten en overige belangstellenden
 € 275,00 excl. BTW voor tolken en vertalers in het kader van de verplichte bijscholing (18 PE-punten. Het Nederland-Rusland Centrum is aangewezen als erkende opleidingsinstelling in het kader van het Besluit permanente educatie Wbtv)

Over de docent

Nicolaas A. Kraft van Ermel is historicus gespecialiseerd in contemporaine geschiedenis van Rusland, Oekraïne en Polen; zijn bredere expertise is gelegen in de Europese geschiedenis van de 20ste eeuw. In 2011 studeerde hij af aan de Research Master Modern History and International Relations. Sinds 2012 is hij werkzaam aan het Nederland-Rusland Centrum van de Rijksuniversiteit Groningen.

Inschrijving

Inschrijving via het formulier  op onze website.